Loading...
You are here:  Home  >  Nổi Bật  >  Current Article

Công đoàn độc lập sẽ chấm dứt ách cai trị của Đảng CSVN ?

Bởi   /   January 8, 2016  /   Comments Off on Công đoàn độc lập sẽ chấm dứt ách cai trị của Đảng CSVN ?

“Nếu [Việt Nam] chấp nhận về quyền tự do nghiệp đoàn, trước tiên phải sửa ngay Hiến pháp, Luật công đoàn và các luật liên quan khác.”

Nguyễn Gia Định

 

Sẽ có nhiều bạn đọc và cả “dư luận viên” cho rằng chờ sửa Hiến pháp thì quá lâu, chẳng có ai đủ sức chờ đợi. Xin thưa, “trọn gói” sửa đổi Hiến pháp đã từng có tiền lệ là trong vòng 6 tháng – tính luôn cả những ngày nghỉ lễ, tết. (Nguyễn Gia Định)

tpp1

Đầu tháng 10 năm ngoái, Bộ trưởng Công Thương Vũ Huy Hoàng đã trả lời bằng tiếng Anh câu hỏi của phóng viên báo The New York Times (NYT), tại cuộc họp báo kết thúc đàm phán Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP).

Ông nói: “Điều kiện lao động của Việt Nam không giống với điều kiện của Mỹ hay các quốc gia khác. Chúng tôi tuân thủ các điều khoản của Tổ chức Lao động quốc tế, mà Việt Nam là thành viên. Chúng tôi sẵn lòng đáp ứng được vấn đề lao động này”. [thesaigontimes.vn]

Về quyền tự do nghiệp đoàn (freedom of association), trong bối cảnh Việt Nam đang duy trì một hệ thống công đoàn thống nhất và duy nhất (Tổng liên đoàn Lao động Việt Nam), yêu cầu này đang gây khó khăn cho Việt Nam, mà cụ thể là nếu chấp nhận về quyền tự do nghiệp đoàn, trước tiên phải sửa ngay Hiến pháp, Luật công đoàn và các luật liên quan khác.

SỬA LUẬT LÀ SỬA CẢ HỆ THỐNG CHÍNH TRỊ?

Nếu đúng như lời của bộ trưởng Vũ Huy Hoàng, “Chúng tôi tuân thủ các điều khoản của Tổ chức Lao động quốc tế, mà Việt Nam là thành viên. Chúng tôi sẵn lòng đáp ứng được vấn đề lao động này”, thì những nhà làm luật Việt Nam cần viết lại định nghĩa về “công đoàn”.

Luật công đoàn, 2012, điều 1 ghi: “Công đoàn là tổ chức chính trị – xã hội rộng lớn của giai cấp công nhân và của người lao động, được thành lập trên cơ sở tự nguyện, là thành viên trong hệ thống chính trị của xã hội Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam; đại diện cho cán bộ, công chức, viên chức, công nhân và những người lao động khác (sau đây gọi chung là người lao động), cùng với cơ quan nhà nước, tổ chức kinh tế, tổ chức xã hội chăm lo và bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp, chính đáng của người lao động; tham gia quản lý nhà nước, quản lý kinh tế – xã hội, tham gia thanh tra, kiểm tra, giám sát hoạt động của cơ quan nhà nước, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp; tuyên truyền, vận động người lao động học tập nâng cao trình độ, kỹ năng nghề nghiệp, chấp hành pháp luật, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa”.

Các cụm từ sẽ phải lược bỏ ở điều luật này, gồm có: tổ chức chính trị – dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam – bảo vệ tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa.

Nền dân chủ và sự phát triển bền vững về kinh tế của một quốc gia sẽ không tồn tại, nếu một bộ phận dân cư bị tước đi quyền được tự thành lập các tổ chức để bảo vệ quyền và lợi ích của mình.

Công ước số 87 của Tổ chức lao động quốc tế, viết rằng quyền tự do công đoàn là quyền cơ bản của người lao động. Quyền này là một trong những yếu tố thể hiện nền dân chủ và sự phát triển của một quốc gia.

Nói cách khác, nền dân chủ và sự phát triển bền vững về kinh tế của một quốc gia sẽ không tồn tại, nếu một bộ phận dân cư bị tước đi quyền được tự thành lập các tổ chức để bảo vệ quyền và lợi ích của mình.

Do đó, tôn trọng nguyên tắc tự do công đoàn là việc làm hàng đầu để các mối quan hệ trong hoạt động nghề nghiệp được vận hành tốt, và để cho nền dân chủ của một quốc gia được phát huy tích cực.

Trong luật lao động quốc tế, tôn trọng quyền tự do công đoàn được xem như là một nguyên tắc cơ bản trong lao động. Quyền này bao gồm quyền của mọi người lao động được tự do thành lập, tham gia hoặc không tham gia vào các công đoàn khác nhau.

Do đó, theo các công ước quốc tế của Liên hợp quốc và Tổ chức lao động quốc tế, tất cả người lao động đều có quyền tự do thành lập, tham gia vào các công đoàn, nếu việc thành lập, tham gia đó không trái với trật tự công cộng hoặc xâm phạm an ninh, lợi ích của quốc gia sở tại.

QUYỀN THÀNH LẬP, THAM GIA CÔNG ĐOÀN TRONG PHÁP LUẬT VIỆT NAM

Cho đến nay, Việt Nam vẫn chưa phải là thành viên của Công ước số 87 của Tổ chức lao động quốc tế về quyền tự do công đoàn nêu trên. Do đó, về mặt pháp lý, Việt Nam không buộc phải tuân theo quy định của Công ước này.

Tuy nhiên, ngoài chuyện của TPP, thì trong khuôn khổ Liên hợp quốc, Việt Nam đã tham gia hai Công ước năm 1966 về các quyền dân sự, chính trị và các quyền về văn hoá xã hội, trong đó có quyền tham gia, thành lập các công đoàn của tất cả mọi người.

Như vậy, so với quy định về quyền tự do công đoàn trong hai Công ước năm 1966 nêu trên cùng TPP mới vừa kết thúc, Luật công đoàn Việt Nam vẫn chưa đảm bảo quyền tham gia thành lập và gia nhập công đoàn của người lao động.

Đơn cử, ở điều 1 của Luật công đoàn, 2012, thì mặc dù nhà nước Việt Nam thừa nhận quyền tự do công đoàn của tất cả mọi người – cả hai Công ước quốc tế năm 1966 của Liên hợp quốc buộc các quốc gia thành viên cam kết đảm bảo quyền của mọi người được “thành lập và gia nhập các công đoàn mà mình lựa chọn”, song nhà nước Việt Nam lại không chấp nhận chế độ đa nguyên công đoàn.

Nhà nước Việt Nam không chấp nhận người lao động có quyền tham gia thành lập, hoặc gia nhập một trong các công đoàn mà họ cảm thấy có lợi và bảo vệ đuợc mình trong quá trình lao động.

Theo Luật công đoàn của Việt Nam thì quyền này không tồn tại. Do đó, người lao động không có cơ hội để tham gia vào một trong các công đoàn theo sự lựa chọn của họ, mà họ chỉ có thể tự do thành lập, tham gia vào một công đoàn duy nhất trong hệ thống tổ chức công đoàn Việt Nam, dưới sự lãnh đạo của Đảng cộng sản Việt Nam.

SỬA HIẾN PHÁP

“Phải chấm dứt phân biệt đối xử giữa “công nhân – đảng viên” và “người lao động – không đảng viên””

Theo Công ước số 87, tổ chức công đoàn là tổ chức dân sự xã hội, không phải tổ chức chính trị. Do đó để tương ứng cả hệ thống pháp luật hiện hành của Việt Nam, cần điều chỉnh nội dung ở Điều 9.2, Điều 10, Hiến pháp 2013.

Nói một cách khác là phải chấm dứt phân biệt đối xử giữa “công nhân – đảng viên” và “người lao động – không đảng viên”.

Việc phân biệt đối xử này được thể hiện tại Hiến pháp 2013, Điều 4.1: “Đảng Cộng sản Việt Nam – Đội tiên phong của giai cấp công nhân, đồng thời là đội tiên phong của Nhân dân lao động và của dân tộc Việt Nam, đại biểu trung thành lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc, lấy chủ nghĩa Mác – Lênin và tư tưởng Hồ Chí Minh làm nền tảng tư tưởng, là lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội”.

Nếu tiếp tục quan điểm “Đảng Cộng sản Việt Nam – Đội tiên phong của giai cấp công nhân”, sẽ không thể có các tổ chức công đoàn độc lập, vì những tổ chức này có thể chấp nhận, hoặc không chấp nhận sự hiện diện của tổ chức đảng.

Cần thiết chấm dứt phân biệt về “quyền lợi chính trị” giữa “công dân – đảng viên” và “công dân – không đảng viên” trong tất cả mọi hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật.

Tương tự, khi Việt Nam tham gia vào các Điều ước quốc tế, thì yêu cầu đảng cộng sản là “lực lượng lãnh đạo Nhà nước và xã hội” không có giá trị pháp lý – ngoại trừ trường hợp cơ quan đảng với cơ quan chính quyền hợp nhất thành một.

Ngoài ra, cần thiết chấm dứt phân biệt về “quyền lợi chính trị” giữa “công dân – đảng viên” và “công dân – không đảng viên” trong tất cả mọi hoạt động theo Hiến pháp và pháp luật.

***

 

[*] Bài viết được đăng lại dưới sự đồng ý của Sài Gòn Báo. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của các tác giả.

Nguồn: Nguyễn Gia Định, “Công đoàn độc lập sẽ chấm dứt ách cai trị của Đảng CSVN?”, Sài Gòn Báo, ngày 5 tháng Giêng năm 2016.

© 2016 Sài Gòn Báo

Bạn cũng có thể thích ...

dai-hoi-12

Đại hội đảng CSVN thứ XII và Vai trò của nhà nước pháp quyền

Đọc tiếp →