Loading...
You are here:  Home  >  Nổi Bật  >  Current Article

Đại hội đảng CSVN thứ XII và Vai trò của nhà nước pháp quyền

Bởi   /   January 21, 2016  /   Comments Off on Đại hội đảng CSVN thứ XII và Vai trò của nhà nước pháp quyền

Nguyễn Ngọc Hoà

 

Xây dựng một nhà nước pháp quyền là điều gây lúng túng cho nhà cầm quyền Việt Nam ?

 

Những người cộng sản ở Việt Nam muốn cào bằng mọi thứ theo học thuyết Mác-Lê. Thật không may, họ đã không thành công kể từ khi Liên Xô sụp đổ.

Người cộng sản kêu gọi người dân Việt Nam vốn sẵn lòng yêu nước góp phần làm ra miếng bánh cho đất nước, thậm chí chỉ là bánh vẽ, nhưng chia miếng bánh như thế nào vẫn thuộc toàn quyền của họ.

Một câu hỏi lớn đặt ra trong Đại hội đảng toàn quốc lần thứ XII của người cộng sản Việt nam diễn ra từ 20/1-28/1/2016 là làm thế nào vẫn giữ được chế độ để tiếp tục duy trì quyền lực.

Nhưng dường như người ta đã mất dần sự kiên nhẫn, không những vậy, còn nổi giận vì sự yếu hèn của người cộng sản khi giàn khoan HD-981 ngang ngược vận hành trước cửa vịnh Bắc Bộ và hành vi xâm chiếm biển, đảo của Trung Quốc.

Liệu Đại hội đảng lần thứ XII của người cộng sản Việt Nam sẽ phải giải quyết bài toán của đất nước, và của đảng như thế nào?

Giáo sư Ngô Bảo Châu cho rằng giải pháp cho người cộng sản Việt Nam sau Đại Hội Đảng XII là xây dựng nhà nước pháp quyền, thúc đẩy tam quyền phân lập, đề cao sự minh bạch trong thủ tục hành chính và quá trình tố tụng tư pháp, v.v.. và cho phép sự hình thành xã hội dân sự.

Giả sử Việt Nam có thể xây dựng nhà nước pháp quyền tốt hơn, nhà cầm quyền Việt Nam sẽ đón nhận được những sự ủng hộ tích cực hơn trong mối quan hệ với các nhà nước phương Tây như với Mỹ, Nhật Bản, Úc, EU, v.vv.. nhằm tạo sức mạnh quốc tế chống lại âm mưu thôn tính của Trung Quốc.

Đấu tranh cho một nhà nước pháp quyền chính là phương tiện để nỗ lực đạt tới mục tiêu dân chủ. Tinh thần “thượng tôn pháp luật” của hiến chương Magna Carta ở Anh được thực hiện sớm hơn cơ chế nghị viện của Anh.

Tuy nhiên, giáo sư Ngô Bảo Châu cũng cho rằng nếu người cộng sản Việt Nam bỏ điều 4 Hiến pháp (HP) trong bối cảnh hiện nay sẽ gây ra hỗn loạn khôn lường, mà không đề xuất một lộ trình và thời điểm cụ thể nào để người dân Việt Nam có thể xóa bỏ điều 4 HP.

Trên thực tế, việc xây dựng một nhà nước pháp quyền là điều gây lúng túng cho nhà cầm quyền Việt Nam tại Hiến pháp 2013. Điều 4 HP vẫn tiếp cục ngăn cản tiến trình xây dựng nhà nước pháp quyền, khiến cho Việt Nam còn tiếp tục thụt lùi hơn nữa so với các nước láng giềng Campuchia, Thái Lan, …

Nếu giáo sư Ngô Bảo Châu vẫn giữ lại quan điểm ủng hộ người cộng sản duy trì điều 4 HP, và cổ súy cho việc xây dựng nhà nước pháp quyền ở Việt Nam, thì đây là một mâu thuẫn giữa ước mơ và thực tế.

Theo dõi diễn biến Đại hội đảng XII, vấn đề đặt ra không phải là có bỏ điều 4 HP hay không, mà câu hỏi bây giờ là ở thời điểm nào, nhà cầm quyền Việt Nam sẽ buộc phải từ bỏ điều 4 HP.

Sự thúc đẩy dân chủ sẽ không diễn ra từ dân chủ tập trung trong và sau Đại hội đảng XII của người cộng sản, mà chỉ có thể diễn ra từ các lực lượng ở bên ngoài xã hội. Cuộc tranh giành quyền lực sát ván giữa các thế lực chóp bu tại Hà Nội trong Đại hội Đảng lần này sẽ không mang lại một kết quả dân chủ nào trong đảng, và cũng không góp phần nào giúp tạo ra tự do và dân chủ cho phong trào xã hội dân sự. Sự thay đổi thực sự chỉ diễn ra khi nó là từ ở bên dưới lên, nhưng cũng rất cần những sáng kiến như là một chất xúc tác từ bên trên xuống để huy động sự sáng tạo của cả dân tộc.

Dân chủ về bản chất là sự chuyển giao lại quyền lực mà gây không đổ máu cho phe đối lập. Nếu nhà cầm quyền Việt Nam bị thất bại trong cách thức quản lý nhà nước và xã hội, nếu thất bại trong việc xây dựng nhà nước pháp quyền theo mong muốn của người dân và trí thức Việt Nam, khi đó sự chuyển giao quyền lực phải được thay thế bằng lá phiếu.

Chưa có bất kỳ tổ chức xã hội dân sự nào được thành lập đủ mạnh để quy tụ những con người và trở thành một tổ chức đấu tranh vì dân chủ. Vì lẽ đó mà nhà cầm quyền Việt Nam cho rằng đã tìm thấy một giải pháp đơn giản và hiệu quả hơn, đó là chia rẽ và đạp đổ mọi nỗ lực đoàn kết của phong trào dân chủ Việt Nam, mà không phải là tìm kiếm một giải pháp nào khác nhằm xây dựng nhà nước pháp quyền?!

Chừng nào phong trào xã hội dân sự chưa thể thu hút được các nguồn lực trong xã hội để hợp thành các lực lượng lớn hơn nhằm đối trọng với sức mạnh nhà nước, khả năng hình thành dân chủ ở Việt Nam sẽ vô cùng thấp. Chủ nghĩa anh hùng sẽ tiếp tục bị đẩy lên cao và phong trào dân chủ sẽ phải chấp nhận những hi sinh cá nhân rất lớn.

Cần phải có một thời gian quá độ, trong trường hợp cụ thể là Việt Nam có thể coi như là không thể tránh khỏi. Nhưng nó không được kéo dài (chừng 2 năm) vì trong bối cảnh bị tước đoạt về kinh tế và sự phẫn nộ của nhân dân, những sự đòi hỏi phải đền bù ngay lập tức dễ dẫn đến bùng nổ sự phản ứng kiên quyết, thậm chí nổi dậy trước sự đàn áp.

Do đó, việc đề xuất một lộ trình xây dựng nhà nước pháp quyền ở Việt Nam là việc làm cần thiết và cấp thiết, nó là điều mà bất kể lực lượng nào dù trí thức hoặc phe đối lập trong hay ngoài nước đều phải nhắm tới, nó cũng là một củ cà rốt cho sự hình thành các lực lượng đối kháng đến từ giới trẻ, những người có thừa sức lực nhưng còn thiếu mục tiêu để phấn đấu.

 

+ Khoảng trống quyền lực và một thế lực mới đang hình thành.

[*] Bài viết đã đăng tại Sài Gòn Báo ngày 20/1/2016. Bài viết thể hiện quan điểm riêng của tác giả.

Nguồn: Nguyễn Ngọc Hoà, “Đại hội đảng CSVN thứ XII và Vai trò của nhà nước pháp quyền”, The Pacific Chronicle, ngày 20 tháng Giêng năm 2016.

© 2016 The Pacific Chronicle

Bạn cũng có thể thích ...

cungbesangtao

Thông cáo báo chí – Số 2: Dự án “Cùng bé sáng tạo – Khám phá tranh tết”

Đọc tiếp →